Nguồn: Nhà Trắng Mỹ; biên dịch:
Kính gửi: Bộ trưởng Tài chính, Bộ trưởng Thương mại, Bộ trưởng An ninh Nội địa, Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách, Đại diện Thương mại Hoa Kỳ, Trợ lý Chính sách Kinh tế Tổng thống, Cố vấn Cấp cao về Thương mại và Sản xuất của Tổng thống
Mỹ là một trong những nền kinh tế mở nhất trên thế giới, với mức thuế quan bình quân có trọng số cũng nằm trong số thấp nhất. Mỹ áp dụng ít rào cản đối với hàng nhập khẩu hơn so với các nền kinh tế lớn khác trên thế giới, bao gồm cả những nền kinh tế có hệ thống chính trị và kinh tế tương tự. Trong nhiều năm qua, Mỹ đã phải chịu sự đối xử bất công từ các đối tác thương mại, bất kể là bạn bè hay kẻ thù. Sự thiếu công bằng này là một trong những nguyên nhân lớn và liên tục dẫn đến thâm hụt thương mại hàng năm của đất nước chúng ta - thị trường nước ngoài đóng cửa dẫn đến việc xuất khẩu của Mỹ giảm, trong khi thị trường nội địa mở cửa dẫn đến việc nhập khẩu tăng.
Công nhân của chúng tôi và ngành công nghiệp đang phải gánh chịu những tác động từ các hành vi không công bằng và không thể tiếp cận thị trường quốc tế. Như đã nêu trong bản ghi nhớ của Tổng thống ngày 20 tháng 1 năm 2025 (Bản ghi nhớ Chính sách Thương mại Nước Mỹ Trước tiên - America First Trade Policy Memorandum), tình hình này là không thể duy trì. Thâm hụt thương mại của Mỹ đang đe dọa nền kinh tế và an ninh quốc gia của chúng ta, làm suy yếu nền tảng công nghiệp của chúng ta, giảm sức cạnh tranh toàn cầu của chúng ta và khiến đất nước chúng ta phụ thuộc vào các quốc gia khác để đáp ứng các nhu cầu an ninh quan trọng. Bằng cách làm cho thương mại trở nên công bằng và cân bằng hơn, chúng ta có thể giảm thâm hụt thương mại; phát triển nền kinh tế Mỹ; cải thiện mối quan hệ thương mại với các đối tác thương mại, mang lại lợi ích cho công nhân, nhà sản xuất, nông dân, chủ trang trại, doanh nhân và các doanh nghiệp Mỹ.
Chính sách của Mỹ là giảm thiểu thâm hụt thương mại hàng hóa khổng lồ mà chúng ta đã duy trì hàng năm và giải quyết những khía cạnh không công bằng và không cân bằng trong thương mại với các đối tác thương mại nước ngoài. Để thực hiện chính sách này, tôi sẽ giới thiệu “Kế hoạch Công bằng và Đối ứng” (Kế hoạch). Theo kế hoạch này, chính phủ hiện tại sẽ mạnh mẽ đối phó với các thỏa thuận thương mại không đối ứng với các đối tác thương mại, xác định mức thuế đối ứng tương đương với từng đối tác thương mại nước ngoài. Phương pháp này sẽ là toàn diện, xem xét các mối quan hệ thương mại không đối ứng của Mỹ với tất cả các đối tác thương mại, bao gồm:
(a) thuế quan đối với sản phẩm của Mỹ;
(b) Các đối tác thương mại của chúng tôi đánh thuế không công bằng, phân biệt hoặc thuế ngoài lãnh thổ đối với các doanh nghiệp, công nhân và người tiêu dùng Mỹ, bao gồm cả thuế giá trị gia tăng;
© Chi phí mà các doanh nghiệp, công nhân và người tiêu dùng Mỹ phải gánh chịu do các rào cản phi thuế quan hoặc các biện pháp và hành vi, chính sách hoặc thực tiễn không công bằng hoặc có hại (bao gồm cả trợ cấp) và các yêu cầu quản lý nặng nề áp dụng cho các doanh nghiệp Mỹ hoạt động tại các quốc gia khác; (d) Các chính sách và thực tiễn gây lệch tỷ giá khỏi giá trị thị trường, tổn hại đến lợi ích của người dân Mỹ; làm giảm lương; và các chính sách thương mại chủ nghĩa khác khiến cho khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp và công nhân Mỹ giảm sút; cùng với (e) bất kỳ hành vi nào khác mà Đại diện Thương mại Hoa Kỳ cho là áp đặt bất kỳ hạn chế không công bằng nào đối với việc tiếp cận thị trường hoặc tạo ra bất kỳ rào cản cấu trúc nào đối với cạnh tranh công bằng với nền kinh tế thị trường Mỹ, sau khi tham vấn với Bộ trưởng Tài chính, Bộ trưởng Thương mại và Cố vấn cấp cao của Tổng thống về Thương mại và Sản xuất.
Kế hoạch này nên xem xét những tổn thất do các biện pháp bất lợi cho Mỹ gây ra, bất kể tên gọi của những biện pháp này là gì, cho dù bằng văn bản hay không bằng văn bản, nhằm đảm bảo tính công bằng và cân bằng toàn diện của hệ thống thương mại quốc tế.
(a) Sau khi nộp báo cáo cho các cơ quan được chỉ định theo “Bản ghi nhớ Chính sách Thương mại Mỹ Ưu tiên” (America First Trade Policy Memorandum), Bộ trưởng Thương mại và Đại diện Thương mại Hoa Kỳ nên tham vấn với Bộ trưởng Tài chính, Bộ trưởng An ninh Nội địa, Trợ lý Chính sách Kinh tế của Tổng thống, Cố vấn Cấp cao về Thương mại và Sản xuất của Tổng thống cùng với các lãnh đạo cơ quan và tổ chức khác mà Bộ trưởng Thương mại và Đại diện Thương mại Hoa Kỳ cho là liên quan, để thực hiện mọi hành động cần thiết theo quyền hạn pháp lý của họ, điều tra bất kỳ thỏa thuận thương mại không tương xứng nào mà các đối tác thương mại thực hiện gây thiệt hại cho Hoa Kỳ. Sau khi hoàn thành các hành động cần thiết này, họ nên nộp cho tôi một báo cáo chi tiết về các biện pháp khắc phục đã đề xuất để thiết lập quan hệ thương mại tương xứng với mỗi đối tác thương mại.
(b) Kể từ ngày phát hành bản ghi nhớ này trong vòng 180 ngày, Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách phải đánh giá tất cả các tác động tài chính đối với Chính phủ Liên bang cũng như bất kỳ yêu cầu thu thập thông tin nào đối với công chúng và nộp báo cáo đánh giá bằng văn bản cho Tổng thống.
Về bản ghi nhớ này:
(A)“Thuế giá trị gia tăng” là loại thuế tiêu dùng đánh vào giá trị gia tăng của hàng hóa hoặc dịch vụ ở từng giai đoạn của chuỗi cung ứng. (b) “Rào cản phi thuế” hoặc “biện pháp” là bất kỳ biện pháp hoặc chính sách nào mà chính phủ áp dụng để hạn chế, ngăn chặn hoặc cản trở thương mại hàng hóa quốc tế, hoặc rào cản không bằng tiền tệ, bao gồm chính sách nhập khẩu, các biện pháp vệ sinh và kiểm dịch thực vật, rào cản thương mại kỹ thuật, mua sắm của chính phủ, trợ cấp xuất khẩu, thiếu bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, rào cản thương mại kỹ thuật số, cũng như hành vi chống cạnh tranh của các doanh nghiệp nhà nước hoặc tư nhân mà chính phủ dung túng.
(a) Bất kỳ nội dung nào trong ghi nhớ này không được hiểu là làm suy yếu hoặc ảnh hưởng theo cách khác đến: (i) Quyền lực được pháp luật trao cho các cơ quan hoặc tổ chức hành chính hoặc người đứng đầu của họ; hoặc (ii) Chức năng liên quan đến ngân sách, các đề xuất hành chính hoặc lập pháp của Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách. (b) Việc thực hiện ghi nhớ này phải tuân theo pháp luật hiện hành và tùy thuộc vào tình hình cấp phát. © Ghi nhớ này không có ý định, và sẽ không tạo ra bất kỳ quyền lợi hoặc lợi ích nào, bất kể là quyền lợi thực chất hay quy trình, mà bất kỳ bên nào có thể thực hiện dựa trên pháp luật hoặc nguyên tắc công bằng đối với Hoa Kỳ, các bộ phận, tổ chức hoặc thực thể của nó, các quan chức, nhân viên, đại lý hoặc bất kỳ ai khác.
(d)Đại diện thương mại Hoa Kỳ có quyền và được chỉ đạo để công bố bản ghi nhớ này trên “Công báo Liên bang”.
Vào ngày 13 tháng 2 năm 2025, Tổng thống Trump đã ký một bản ghi nhớ tổng thống, chỉ đạo xây dựng một kế hoạch toàn diện nhằm khôi phục sự công bằng trong quan hệ thương mại của Mỹ và chống lại các thỏa thuận thương mại không đáp ứng.
“Chương trình hợp tác công bằng” sẽ tìm cách khắc phục vấn đề mất cân bằng thương mại quốc tế tồn tại lâu dài và đảm bảo sự công bằng toàn diện.
Ngày Mỹ bị lợi dụng đã qua: Kế hoạch này sẽ đặt công nhân Mỹ lên hàng đầu, nâng cao khả năng cạnh tranh của chúng ta trong từng lĩnh vực công nghiệp, giảm thâm hụt thương mại của chúng ta và củng cố an ninh kinh tế và quốc gia của chúng ta.
Mỹ là một trong những nền kinh tế mở nhất thế giới, nhưng các đối tác thương mại của chúng tôi lại đóng cửa thị trường đối với sản phẩm xuất khẩu của chúng tôi. Sự không tương xứng này là bất công và dẫn đến việc chúng tôi hàng năm phải đối mặt với một khoản thâm hụt thương mại lớn và kéo dài.
Có rất nhiều ví dụ về việc các đối tác thương mại của chúng ta không dành sự đối xử tương xứng cho Mỹ.
Mỹ đánh thuế 2,5% đối với ethanol. Trong khi đó, Brazil đánh thuế 18% đối với ethanol xuất khẩu sang Mỹ. Kết quả là, vào năm 2024, Mỹ đã nhập khẩu hơn 200 triệu đô la ethanol từ Brazil, trong khi ethanol Mỹ xuất khẩu sang Brazil chỉ đạt 52 triệu đô la.
Mức thuế quan trung bình của Mỹ đối với hàng nông sản là 5%, trong khi mức thuế quan trung bình của Ấn Độ là 39%. Ấn Độ còn áp dụng thuế 100% đối với xe máy của Mỹ, trong khi chúng tôi chỉ áp dụng thuế 2,4% đối với xe máy của Ấn Độ.
Liên minh Châu Âu có thể xuất khẩu tất cả các loại hải sản mà Mỹ muốn. Nhưng Liên minh Châu Âu cấm 48 bang của Mỹ xuất khẩu hải sản, mặc dù Mỹ đã cam kết tăng tốc phê duyệt xuất khẩu hải sản vào năm 2020. Kết quả là, vào năm 2023, Mỹ đã nhập khẩu hải sản từ Liên minh Châu Âu với giá trị 274 triệu đô la, nhưng chỉ xuất khẩu được 38 triệu đô la.
Liên minh Châu Âu cũng đánh thuế 10% đối với ô tô nhập khẩu, trong khi Mỹ chỉ đánh thuế 2.5%.
Một báo cáo vào năm 2019 phát hiện rằng, trong 132 quốc gia và hơn 600.000 dòng sản phẩm, các nhà xuất khẩu Mỹ phải đối mặt với thuế quan cao hơn hơn hai phần ba thời gian.
Sự thiếu hụt sự tương trợ này là một trong những lý do khiến Hoa Kỳ hàng năm liên tục xuất hiện thâm hụt thương mại hàng hóa lớn: thị trường nước ngoài đóng cửa làm giảm xuất khẩu của Hoa Kỳ, trong khi thị trường nội địa mở cửa dẫn đến việc Hoa Kỳ nhập khẩu số lượng lớn, cả hai tình huống này đều làm suy yếu sức cạnh tranh của Hoa Kỳ.
Kể từ năm 1975, Hoa Kỳ đã xuất hiện thâm hụt thương mại hàng hóa hàng năm. Năm 2024, thâm hụt thương mại hàng hóa của chúng tôi đã vượt quá 1 nghìn tỷ USD.
Do sự gia tăng của các rào cản phi tương hỗ trong vài năm qua, Mỹ hiện đang đối mặt với thâm hụt thương mại trong lĩnh vực nông nghiệp, với thâm hụt ước tính sẽ đạt khoảng 40 tỷ USD vào năm 2024.
Mặc dù Hoa Kỳ không có loại thuế như vậy và chỉ có Hoa Kỳ mới nên được phép đánh thuế các công ty Hoa Kỳ, nhưng các đối tác thương mại lại gửi hóa đơn gọi là thuế dịch vụ số đến các công ty Hoa Kỳ.
Canada và Pháp hàng năm thu được hơn 500 triệu đô la doanh thu từ các công ty Mỹ thông qua những khoản thuế này.
Nói chung, các loại thuế không tương hỗ này gây thiệt hại cho các doanh nghiệp Mỹ hơn 2 tỷ đô la mỗi năm.
Thuế quan đối xử tương hỗ sẽ khôi phục sự công bằng và thịnh vượng cho hệ thống thương mại quốc tế bị bóp méo, đồng thời ngăn chặn người Mỹ bị lợi dụng.
Tổng thống Trump tiếp tục thực hiện sứ mệnh mà người dân Mỹ giao phó, thực hiện chính sách ưu tiên Mỹ trong thương mại.
Như Tổng thống Trump đã nói trong “Bản ghi nhớ chính sách thương mại nước Mỹ trước hết” (America First Trade Policy Memorandum) vào ngày đầu tiên nhậm chức, chính sách thương mại là một phần quan trọng trong an ninh kinh tế và an ninh quốc gia của chúng ta.
Trong nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Trump, ông đã thành công trong việc chấm dứt Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ lỗi thời và không công bằng, thay thế bằng Hiệp định Hoa Kỳ - Mexico - Canada có ý nghĩa lịch sử, mang lại một trong những chiến thắng lớn nhất cho người lao động Mỹ.
Khi an ninh quốc gia của chúng ta bị đe dọa bởi sự dư thừa cung cấp thép và nhôm toàn cầu, Tổng thống Trump đã nhanh chóng hành động bằng cách đánh thuế nhập khẩu đối với những hàng hóa này để bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ.
Đối với các hành vi bất hợp lý như đánh cắp quyền sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ cưỡng bức từ Trung Quốc, Tổng thống Trump đã quyết đoán áp dụng biện pháp tăng thuế và đã tận dụng lợi thế này để đạt được một thỏa thuận kinh tế song phương lịch sử.
Chỉ cách đây một tuần, Tổng thống Trump đã sử dụng thuế quan để buộc Canada và Mexico phải thực hiện những thay đổi mà lẽ ra họ nên thực hiện từ lâu ở biên giới phía Bắc và phía Nam của chúng ta, để đảm bảo an toàn cho công dân Mỹ.