Cổ phiếu tăng vọt của SoFi che giấu một nền tảng rủi ro—Tại sao cổ phần của Wood trong "ngôi sao" Fintech có thể báo hiệu rắc rối phía trước

Câu Chuyện Phát Triển Được Định Giá Hoàn Hảo

SoFi Technologies đã trở thành một “ngôi sao sáng” trong thế giới fintech kể từ khi ra mắt qua SPAC vào năm 2021. Nền tảng ngân hàng số này hứa hẹn cách mạng hóa tài chính tiêu dùng—cung cấp vay thế chấp, vay cá nhân, dịch vụ môi giới và các sản phẩm ngân hàng tất cả trong một gói liền mạch. Các con số đã rất ấn tượng: hơn $45 tỷ đô la tài sản, vốn hóa thị trường 34,6 tỷ đô la, và cổ phiếu đã tăng gần 72% trong năm qua. Tuy nhiên, đằng sau câu chuyện thành công này là một thực tế đáng lo ngại đang thu hút sự chú ý của cả những nhà đầu tư lạc quan nhất như Cathie Wood.

Ark Invest, công ty đầu tư có ảnh hưởng của Wood, gần đây đã giảm tỷ lệ nắm giữ SoFi trong ETF ARK Blockchain & Fintech Innovation (ARKF). Vào giữa tháng 12, quỹ đã bán khoảng 21.094 cổ phiếu—tương đương khoảng 550.000 đô la—một động thái thể hiện rõ ràng về những lo ngại về định giá của công ty, ngay cả đối với một nhà đầu tư tập trung vào tăng trưởng.

Khi Giá Cả Trở Thành Vấn Đề

Vấn đề rõ ràng nhất: định giá. SoFi giao dịch ở mức 33 lần EBITDA điều chỉnh dự kiến của quản lý, một chỉ số thể hiện rõ sự đắt đỏ theo bất kỳ tiêu chuẩn hợp lý nào. Các chỉ số truyền thống cũng không khả quan hơn—cả tỷ lệ P/E và P/S đều cho thấy cổ phiếu đang được định giá vượt xa các yếu tố cơ bản hiện tại.

Sự thật khó chịu là: khi một công ty có mức định giá cao như vậy, gần như không còn dư địa cho sai lầm. Một quý báo cáo không tốt hoặc tăng trưởng chậm hơn dự kiến có thể gây ra một đợt điều chỉnh mạnh. Đối với các nhà đầu tư tin vào tầm nhìn của SoFi, mức định giá cao này làm cho rủi ro so sánh lợi nhuận trở nên không hấp dẫn. Ngay cả những người tin tưởng cũng phải thừa nhận rằng rủi ro thực thi đã được tích hợp vào từng cổ phiếu.

Cờ Bạc Trong Nền Tảng Cho Vay Có Thể Phá Vỡ

Đây là nơi mô hình kinh doanh của SoFi thể hiện điểm yếu của nó. Hơn một nửa doanh thu của công ty đến từ hoạt động cho vay—chủ yếu là vay cá nhân cho người tiêu dùng. Nhưng câu chuyện thực sự nằm ở Kinh Doanh Nền Tảng Cho Vay (LPB), một dự án mới hơn nơi SoFi cấp phát các khoản vay thay mặt các công ty tín dụng tư nhân.

Trong quý 3, LPB đóng góp 167,9 triệu đô la vào doanh thu ròng điều chỉnh—chiếm 17,5% tổng doanh thu quý. Nghe có vẻ ấn tượng cho đến khi bạn đào sâu hơn. Đây không phải là các khoản vay đầu tư, có xếp hạng tín dụng cao. Chúng là các khoản tín dụng chất lượng thấp hơn mà vốn tư nhân sẵn sàng tài trợ trong một nền kinh tế bùng nổ. Đây là điểm mấu chốt: toàn bộ dòng doanh thu LPB phụ thuộc vào dòng chảy liên tục của vốn rẻ từ các nhà đầu tư tín dụng tư nhân.

Điều gì xảy ra khi điều kiện thắt chặt? Nếu lãi suất tăng, chất lượng tín dụng giảm hoặc suy thoái xảy ra, các công ty vốn tư nhân đó sẽ không do dự cắt nguồn tài trợ. Doanh thu LPB, hiện chiếm một phần đáng kể trong doanh thu của SoFi, có thể biến mất trong chớp mắt. Khi điều đó xảy ra—và cuối cùng sẽ xảy ra—các nhà đầu tư sẽ xem xét lại giá trị thực của SoFi khi không còn các con số LPB phóng đại nữa.

Câu Chuyện Người Tiêu Dùng Trong Thời Gian Không Chắc Chắn

Về bản chất, SoFi là một ngân hàng tiêu dùng. Vay cá nhân, vay thế chấp, tài khoản môi giới—tất cả đều phụ thuộc vào sức khỏe của người tiêu dùng và điều kiện tín dụng hộ gia đình. Điều này tạo ra rủi ro chu kỳ mà thường bị đánh giá thấp trong các thị trường tăng trưởng.

Một cuộc suy thoái không chỉ làm giảm niềm tin của người tiêu dùng và nhu cầu vay mượn; nó còn làm giảm chất lượng tín dụng. Các khoản vay cá nhân đang nằm trong sổ sách của SoFi có thể chứng kiến tỷ lệ vỡ nợ tăng cao. Kết hợp với những áp lực tiềm năng trong phân khúc LPB, một nền kinh tế yếu đi có thể tạo ra một cơn bão hoàn hảo cho biên lợi nhuận và lợi nhuận của công ty.

Cây Cờ của Wood Kể Nên Câu Chuyện

Trong khi việc bán cổ phần gần đây của Ark Invest chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng danh mục (khoảng 1,3% vị trí SoFi của quỹ), nó mang ý nghĩa tượng trưng. Đối với một công ty xây dựng danh tiếng dựa trên các cược niềm tin, ngay cả việc chốt lời nhỏ hay tái cân đối cũng đều mang ý nghĩa. Sau khi SoFi tăng 92% trong năm nay, quyết định cắt giảm của Ark—dù lý do cụ thể là gì—phản ánh một sự đánh giá lại về rủi ro-lợi nhuận ở mức hiện tại.

Thời điểm cũng quan trọng. Giảm thiểu rủi ro trước cuối năm có thể chỉ là việc thu hoạch lỗ thuế, nhưng cũng có thể là tín hiệu rằng ngay cả các nhà đầu tư lạc quan dài hạn cũng nhận thấy các dấu hiệu cảnh báo trong định giá và quỹ đạo mô hình kinh doanh của SoFi.

Kết Luận

SoFi đã xây dựng được một điều gì đó thực sự ấn tượng trong lĩnh vực fintech. Nhưng ấn tượng không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với một khoản đầu tư an toàn ở mọi mức định giá. Ở mức 33 lần EBITDA, phụ thuộc vào chu kỳ cho vay tiêu dùng, và ngày càng dựa vào việc cấp phát các khoản vay biên, SoFi dường như đang được định giá cho một sự thực thi hoàn hảo mãi mãi.

Lịch sử cho thấy điều đó hiếm khi xảy ra trên thị trường. Định giá hiện tại còn ít không gian cho những giai đoạn khó khăn không thể tránh khỏi mà bất kỳ công ty tăng trưởng nào cũng phải đối mặt. Đối với các nhà đầu tư xem xét tham gia ở mức này, việc Wood gần đây tái cân đối danh mục có thể là một lời nhắc nhở—đôi khi bước đi khôn ngoan nhất không phải là mua thêm, mà là biết khi nào nên lùi lại và chờ đợi một điểm vào hấp dẫn hơn.