Xu hướng vàng: Báo cáo Incrementum cho kịch bản tích cực hướng tới năm 2030

Khi trật tự chính trị và kinh tế toàn cầu đang nhanh chóng được tái cấu trúc, vàng đang âm thầm trở lại trung tâm của thị trường. Dự báo hàng năm của Increments năm 2025, “In Gold We Trust”, gợi ý về xu hướng của vàng không chỉ là một đợt tăng giá tạm thời mà còn phản ánh sự chuyển đổi căn bản của hệ thống tài chính. Báo cáo này đề xuất khả năng giá vàng sẽ đạt 8.900 USD vào cuối năm 2030, đồng thời nhấn mạnh rằng thị trường tăng giá hiện tại vẫn còn ở giai đoạn đầu.

Vị trí hiện tại của xu hướng thị trường vàng

Trong 5 năm qua, xu hướng của vàng đã biến động mạnh mẽ. Trong khi giá vàng toàn cầu tăng 92%, sức mua thực của USD đã giảm gần 50%. Tính đến cuối tháng 4 năm 2025, vàng đã liên tục thiết lập các mức cao mới, cập nhật 22 lần, chỉ sau 43 lần trong năm ngoái, duy trì đà tăng trưởng ấn tượng.

Theo mô hình ba giai đoạn của lý thuyết Dow về thị trường tăng giá, vàng hiện đang ở “giai đoạn tham gia của nhà đầu tư phổ thông”. Giai đoạn này chứng kiến các phương tiện truyền thông ngày càng lạc quan, sự gia tăng đột biến của các hoạt động đầu cơ và khối lượng giao dịch, ra mắt các sản phẩm tài chính mới, cùng với các nhà phân tích nâng mục tiêu giá. Trong quý I năm 2025, dòng vốn chảy vào ETF vàng đã đạt 21,1 tỷ USD, mức cao thứ hai trong lịch sử.

Điều đáng chú ý là, vàng không chỉ phá vỡ các mức cao mới về giá tuyệt đối mà còn tạo ra các đột phá kỹ thuật ở mức độ tương đối. So sánh với các tài sản truyền thống như cổ phiếu và trái phiếu, ưu thế của vàng ngày càng được khẳng định.

Các yếu tố cấu trúc thúc đẩy tốc độ tăng của vàng

Tái cấu trúc trật tự tài chính toàn cầu

Sau gần 50 năm kể từ Hiệp ước Bretton Woods, thế giới đang chuyển đổi sang một trật tự tài chính mới. Như bài viết “Bretton Woods III” của nhà kinh tế Zoltan Pozsar chỉ ra, hệ thống quốc tế đang chuyển từ thế hệ thứ nhất dựa trên vàng, sang thế hệ thứ hai dựa trên trái phiếu Mỹ, và hiện nay đang tiến tới thế hệ thứ ba dựa trên vàng và hàng hóa.

Trong quá trình này, vàng sở hữu ba ưu thế quan trọng. Thứ nhất, vàng là tài sản trung lập không thuộc về bất kỳ quốc gia hay phe phái nào, có thể trở thành yếu tố hợp nhất trong một thế giới đa cực. Thứ hai, vàng không có rủi ro tín dụng, và các quốc gia có thể dễ dàng tránh rủi ro tịch thu bằng cách lưu giữ trong nội địa. Thứ ba, theo khảo sát của Hiệp hội Kim loại quý London, trung bình mỗi ngày năm 2024, khối lượng giao dịch vượt quá 229 tỷ USD, thậm chí còn cao hơn trái phiếu chính phủ về tính thanh khoản.

Mua vàng quy mô lớn của các ngân hàng trung ương

Yếu tố trực tiếp hỗ trợ xu hướng của vàng chính là nhu cầu từ các ngân hàng trung ương. Từ năm 2009, các ngân hàng trung ương trên thế giới liên tục mua ròng vàng, và kể từ khi Nga đóng băng dự trữ ngoại hối năm 2022, xu hướng này đã tăng tốc rõ rệt. Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới, trong 3 năm qua, các ngân hàng trung ương đã mua thêm hơn 1.000 tấn vàng mỗi năm, đạt thành tích “hat-trick”.

Tính đến tháng 2 năm 2025, tổng dự trữ vàng toàn cầu đã đạt 36.252 tấn, chiếm 22% tổng dự trữ ngoại hối. Đây là mức cao nhất kể từ năm 1997, gấp hơn hai lần mức thấp nhất khoảng 9% vào năm 2016. Theo ước tính của Goldman Sachs, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc dự kiến sẽ tiếp tục mua khoảng 40 tấn vàng mỗi tháng, tổng lượng mua trong năm có thể gần 500 tấn.

Môi trường đầu tư mới và vai trò của vàng

Tái cấu trúc thị trường tài chính và sự lung lay của vị thế đô la

Trong bối cảnh các ngành công nghiệp của Mỹ bị thu hẹp và thâm hụt ngân sách không kiểm soát được, chính sách của chính quyền Trump đã thúc đẩy xu hướng của vàng. Khoản thanh toán lãi trái phiếu hàng năm vượt quá 1 nghìn tỷ USD, thậm chí còn lớn hơn ngân sách quốc phòng, trong khi các nỗ lực giảm thâm hụt mới vẫn còn hạn chế. Đồng thời, chính sách thuế quan mới đã đẩy mức thuế trung bình của Mỹ lên gần 30%, mức cao nhất kể từ thời kỳ Thuế quan Smoot-Hawley năm 1930.

Trong bối cảnh hệ thống dựa trên đồng đô la bắt đầu lung lay, vàng đang dần khôi phục vị thế như một tài sản thanh toán siêu quốc gia. Cùng với sự mất giá của đồng đô la, giá trị tương đối của vàng đang tăng nhanh.

Chiến lược danh mục đầu tư mới

Chiến lược đầu tư truyền thống dựa trên phân bổ 60% cổ phiếu và 40% trái phiếu hiện không còn phù hợp với thị trường hiện tại. Mô hình danh mục mới do Increments đề xuất gồm 60/40 mới, trong đó vàng chiếm 15%, cùng với “vàng hiệu suất” gồm bạc và cổ phiếu khai thác mỏ chiếm 10%. Phần còn lại gồm 45% cổ phiếu, 10% hàng hóa và 5% Bitcoin. Mô hình này phản ánh sự mất niềm tin vào các tài sản an toàn truyền thống trong bối cảnh hiện nay.

Báo cáo nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân biệt giữa vàng như tài sản an toàn và vàng hiệu suất, nhằm theo đuổi lợi nhuận cao. Bạc, cổ phiếu khai thác mỏ và hàng hóa được dự báo có tiềm năng tăng trưởng vượt xa vàng trong vài năm tới.

Rủi ro lạm phát và khả năng phòng vệ của vàng

Mở rộng cung tiền nhanh chóng

Lấy ví dụ từ Mỹ sau năm 1900, dân số đã tăng 4,5 lần, trong khi cung tiền M2 đã tăng 2.333 lần, trung bình mỗi người tăng hơn 500 lần. Vì cung vàng không thể mở rộng tùy ý, trong bối cảnh lạm phát tiền tệ này, giá trị tương đối của vàng tất yếu sẽ tăng.

Các quốc gia G20 đang chứng kiến tốc độ tăng cung tiền trung bình hàng năm là 7,4%, sau một giai đoạn giảm trưởng trong 3 năm, hiện đang tăng trở lại. Ngay cả trong giai đoạn điều chỉnh kinh tế, các chính sách của ngân hàng trung ương có xu hướng cực kỳ lạm phát, bao gồm kiểm soát đường cong lợi suất, nới lỏng định lượng mới, chính sách tài chính nới lỏng, MMT, và tiền helicopter, có thể dẫn đến mở rộng tiền tệ thêm nữa.

Môi trường stagflation và vàng

Dữ liệu lịch sử cho thấy, trong môi trường stagflation, vàng có hiệu suất rất tốt. Trong giai đoạn stagflation những năm 1970, lợi nhuận kép thực của vàng đạt 32,8% mỗi năm, bạc đạt 33,1%. Khi xem xét các đặc điểm kinh tế vĩ mô hiện tại tương tự thời kỳ đó, việc phân bổ đầu tư vào vàng càng trở nên quan trọng hơn.

Dự báo giá vàng đến năm 2030

Theo mô hình của Increments năm 2020, có hai kịch bản dự báo giá vàng đến năm 2030. Trong kịch bản cơ sở, giá vàng có thể đạt khoảng 4.800 USD, còn trong kịch bản lạm phát, có thể lên tới khoảng 8.900 USD. Hiện tại, giá vàng đã vượt mức mục tiêu trung hạn 2.942 USD vào cuối năm 2025, và báo cáo dự đoán trong 5 năm tới, xu hướng lạm phát sẽ xác định khả năng nằm giữa hai kịch bản này.

Phân tích dựa trên khái niệm “giá vàng bóng tối” (shadow gold), tính toán giá vàng lý thuyết khi cơ sở tiền tệ hoàn toàn được bảo chứng bằng vàng. Trong kịch bản M2 của Mỹ được bảo chứng 100% bằng vàng, giá vàng cần đạt 82.223 USD. Để đáp ứng yêu cầu bảo chứng 40% theo Đạo luật Cục Dự trữ Liên bang năm 1914, với M0 hiện tại, giá vàng cần là 8.566 USD.

Song hành cùng Bitcoin

Song song với xu hướng của vàng, Bitcoin cũng đang nổi lên nhanh chóng. Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, lợi thế của Bitcoin như một loại tiền mã hóa phi tập trung rõ ràng. Tính độc lập khỏi kiểm soát nhà nước và khả năng giao dịch xuyên biên giới giúp Bitcoin trở thành một lựa chọn thay thế cho tiền tệ truyền thống.

Tính đến cuối tháng 4 năm 2025, giá trị thị trường của vàng đã khai thác là khoảng 23 nghìn tỷ USD, trong khi giá trị thị trường của Bitcoin khoảng 1,9 nghìn tỷ USD, chiếm khoảng 8% giá trị của vàng. Báo cáo dự đoán rằng, đến cuối năm 2030, giá trị của Bitcoin có thể đạt 50% của giá trị thị trường vàng, tức là khoảng 900.000 USD cho mỗi Bitcoin. Sự kết hợp giữa vàng và Bitcoin có thể mang lại kết quả vượt trội so với đầu tư riêng lẻ, theo quan điểm điều chỉnh rủi ro.

Rủi ro ngắn hạn và điều chỉnh thị trường

Dù xu hướng tăng dài hạn vẫn vững chắc, nhưng trong ngắn hạn vẫn tồn tại nhiều yếu tố rủi ro. Các kịch bản giảm sút như nhu cầu của ngân hàng trung ương giảm bất ngờ từ trung bình 250 tấn mỗi quý, các vị thế đầu cơ giảm, giảm các khoản phí địa chính trị, nền kinh tế Mỹ bất ngờ vững mạnh, hoặc sự đảo chiều nhanh của đồng USD đều có thể xảy ra.

Báo cáo đề cập khả năng giá vàng giảm xuống khoảng 2.800 USD trong ngắn hạn như một điều chỉnh tạm thời. Tuy nhiên, điều này được xem là một phần của quá trình ổn định thị trường tăng giá, không làm ảnh hưởng đến xu hướng tăng dài hạn của vàng. Các nhà đầu tư cần duy trì chiến lược quản lý rủi ro nhất quán và phản ứng linh hoạt với biến động thị trường.

Kết luận: Xu hướng của vàng sẽ tiếp tục

Sự tái cấu trúc của trật tự chính trị và kinh tế toàn cầu, xu hướng lạm phát của chính phủ và ngân hàng trung ương, sự trỗi dậy của các nền kinh tế khu vực thân vàng ở châu Á và Ả Rập, dòng chảy vốn ra khỏi tài sản Mỹ, cùng với kỳ vọng vượt quá lợi nhuận của vàng hiệu suất, tất cả đều tạo thành các trụ cột hỗ trợ lẫn nhau, khiến xu hướng của vàng trở thành một dòng chảy không thể tránh khỏi.

Việc tăng giá hiện tại của vàng không chỉ phản ứng với các cuộc khủng hoảng mà còn báo hiệu cho sự chuyển đổi sang một trật tự tài chính mới. Khi niềm tin vào trái phiếu chính phủ truyền thống ngày càng giảm, vàng sẽ hoạt động như một nền tảng trung lập, không nợ nần, dựa trên sự tin cậy thực sự. Có khả năng, vàng sẽ trở thành một loại tài sản thanh toán siêu quốc gia, không còn là công cụ của quyền lực chính trị, mà là nền tảng cho các giao dịch và trao đổi trong một thế giới đa cực.

Trong thời đại niềm tin vào hệ thống tiền tệ hiện tại ngày càng suy giảm, xu hướng của vàng dự kiến sẽ tiếp tục tăng tốc. Trong bối cảnh hỗn loạn địa chính trị và kinh tế, vàng đang dần khẳng định vị thế như một tài sản an toàn chắc chắn.