Mark Karpeles và bài học trị giá 850,000 Bitcoin: "Với các công cụ hiện đại, Mt. Gox đã không bị sụp đổ"

Chỉ vài tháng trước, Mark Karpeles đã chính thức khép lại một chương đã đeo đuổi ông suốt hơn một thập kỷ. Khi Mt. Gox hoàn tất các khoản thanh toán chuộc nợ cho các chủ nợ của vụ phá sản, cộng đồng tiền điện tử thở phào nhẹ nhõm. Nhưng đối với Mark Karpeles, cựu CEO của sàn giao dịch Bitcoin lớn nhất thế giới, kết luận này còn mang ý nghĩa sâu sắc hơn: cơ hội để suy ngẫm về điều có thể đã khác đi nếu ông có thể tiếp cận công nghệ hiện nay.

“Tôi có thể khẳng định chắc chắn rằng sự sụp đổ của Mt. Gox sẽ không bao giờ xảy ra nếu chúng ta có các giải pháp công nghệ hiện tại”, Mark Karpeles chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn tại Korea Blockchain Week. Lời tuyên bố này càng có trọng lượng khi xem xét hành trình của ông: từng là người bị cộng đồng cripto từ chối rộng rãi, đối mặt với các vụ kiện cáo dữ dội từ các công tố viên Nhật Bản đòi 10 năm tù, và cuối cùng thắng kiện trong một quốc gia mà 99% các vụ xử án kết thúc bằng bản án.

Tương lai an toàn mà Mark Karpeles mong muốn cho Mt. Gox

Cuộc tấn công tàn phá Mt. Gox là kết quả của một sự kết hợp chết người: trộm cắp các khóa riêng mã hóa và khai thác lỗ hổng gọi là tính maleability của các giao dịch. Kết quả là mất khoảng 850.000 Bitcoin (BTC), số tiền này nằm trong các ví nóng của sàn mà không có các biện pháp bảo vệ thích hợp.

Trong số các công cụ mà Mark Karpeles ước gì đã có vào thời điểm đó là ví phân cấp theo dạng phân cấp (HD). Những ví này hoạt động như các két sắt kỹ thuật số thông minh: tạo ra và quản lý một cách an toàn nhiều cặp khóa công khai và riêng tư được dẫn xuất từ một seed chính duy nhất. “Nếu chúng ta có ví HD và các hệ thống lưu ký hiện đại, chúng ta đã không bao giờ lưu trữ các khóa riêng trực tiếp trên các máy chủ của sàn”, Mark Karpeles giải thích.

Sự thay đổi này sẽ mang tính cách mạng. “Chúng ta có thể cho phép một kiểm toán viên độc lập truy cập công khai vào các seed để theo dõi mọi giao dịch theo thời gian thực. Điều này không chỉ ngăn chặn hacker tấn công Mt. Gox mà còn giúp chúng ta phát hiện hoạt động đáng ngờ sớm hơn rất nhiều so với khi xảy ra thảm họa”, ông nói thêm.

Những bài học này còn hiện hữu rõ rệt trong dự án hiện tại của Mark Karpeles: EllipX, sàn giao dịch tiền điện tử mới của ông. Nền tảng này được thiết kế với kiến trúc hoàn toàn khác biệt, lấy cảm hứng từ các cấu trúc thị trường đã được thiết lập như Sở Giao dịch Chứng khoán New York. Nó bao gồm các phân khu riêng biệt và chuyên biệt cho hoạt động thương mại, trung gian và lưu trữ tài sản. Mark Karpeles cũng tiếp tục làm việc với Ungox, một tổ chức xếp hạng tiền điện tử nhằm thúc đẩy tính minh bạch trong lĩnh vực này.

Cách bài học từ Mt. Gox đã biến đổi việc bảo vệ tại Nhật Bản

Thảm họa của Mt. Gox đến vào thời điểm Nhật Bản mới bắt đầu làm quen với Bitcoin. Sự kiện thu hút sự chú ý toàn quốc, phát sóng trực tiếp trên tất cả các kênh truyền hình chính của đất nước, mặc dù Mt. Gox chỉ phục vụ khoảng 10.000 đến 20.000 khách hàng Nhật Bản. Tác động truyền thông là không cân xứng nhưng rõ ràng.

Bốn năm sau vụ sụp đổ của Mt. Gox, một cú sốc khác xảy ra: vụ hack Coincheck. Hai sự cố liên tiếp này đã thúc đẩy một thay đổi quy định sâu rộng. Nhật Bản sau đó đã ban hành các quy định về lưu ký cực kỳ nghiêm ngặt cho tất cả các sàn giao dịch tiền điện tử. Các quy định này trở nên vững chắc đến mức, nghịch lý thay, Nhật Bản trở thành nơi an toàn nhất để làm khách hàng của FTX khi nền tảng này gặp phải vụ sụp đổ toàn cầu.

Kết luận của Mark Karpeles rõ ràng: nỗi đau ngày hôm qua đã trở thành sự bảo vệ cho ngày mai. “Dù Nhật Bản chưa biết Bitcoin là gì khi xảy ra thảm họa Mt. Gox, các nhà quản lý đã học hỏi nhanh chóng và hành động quyết đoán”, ông nói.

Mt. Gox đóng cửa, nhưng câu hỏi khác là gì: Thị trường sẽ ra sao?

Khi đến lúc Mt. Gox phân phối các khoản tiền thu hồi được cho các chủ nợ cách đây vài tháng, nhiều nhà phân tích dự đoán sẽ có hỗn loạn. Nỗi sợ là một làn sóng Bitcoin (BTC) được thu hồi, hiện có giá trị khoảng 77.79 nghìn USD theo dữ liệu hiện tại, sẽ tràn vào thị trường gây áp lực bán tháo hàng loạt.

Nhưng điều đó đã không xảy ra. Mark Karpeles nhận thấy một hiện tượng khác: “Tôi thấy phần lớn những người mua Bitcoin ban đầu vẫn còn trong thị trường. Có, một số đã bán để thu hồi các tài sản đã mất, nhưng phần lớn vẫn tin vào tiền điện tử. Họ muốn xem ngành này sẽ đi về đâu”, ông phản ánh.

Hành vi này đã tiết lộ một điều quan trọng về sự trưởng thành của thị trường cripto và niềm tin của các nhà đầu tư ban đầu.

Quan điểm phê phán của Mark Karpeles về tình trạng hiện tại của Cripto

Dù đang xây dựng một tương lai trong lĩnh vực mã hóa với EllipX và Ungox, Mark Karpeles vẫn giữ một cái nhìn cực kỳ phê phán về thực trạng của hệ sinh thái này. Mối quan tâm lớn nhất của ông là sự tràn lan của các dự án kém chất lượng.

“Có quá nhiều dự án mà tôi gọi là ‘xấu’ theo nghĩa rộng nhất có thể. Một số trực tiếp lừa đảo, trong khi những dự án khác đơn giản là không mang lại điều gì mới mẻ hay khác biệt. Chúng nổi bật vì những lý do sai lệch”, ông nói thẳng thừng. Mark Karpeles hình dung một tương lai nơi ngành công nghiệp cripto trở nên an toàn và minh bạch hơn rõ rệt: một không gian mà ai đó có thể khám phá một dự án, thấy nó thú vị, và mua vào mà không phải luôn trong trạng thái hoang mang về việc bị lừa đảo.

“Vấn đề là khi mọi người đọc về tiền điện tử, họ luôn thấy cùng một câu chuyện: đó là một vụ lừa đảo, họ mất tiền, đó là thảm họa”, ông tóm tắt. “Chúng ta cần phá vỡ vòng luẩn quẩn đó”.

Không thể phủ nhận: Mark Karpeles, người từng là biểu tượng của thất bại cripto ngoạn mục nhất, giờ đây đang tích cực xây dựng một tương lai nơi những câu chuyện như của Mt. Gox sẽ không thể lặp lại.