Tiền điện tử bằng đô la và won: cách hỗn loạn tiền tệ ở Hàn Quốc dẫn đến sự gia tăng rửa tiền

Các cơ quan hải quan Hàn Quốc đã phát hiện một vụ rửa tiền bằng tiền điện tử quy mô lớn gây thiệt hại cho đất nước hơn 107 triệu USD. Ba công dân Trung Quốc đã bị bắt giữ và chuyển giao cho cơ quan công tố với cáo buộc chuyển đổi các tài sản tiền điện tử thông qua một mạng lưới các kênh không được phép phức tạp. Tổ chức tội phạm này hoạt động trong gần bốn năm — từ tháng 9 năm 2021 đến tháng 6 năm 2025 — biến 148,9 tỷ won thành các dạng tài sản khác nhau và cẩn thận che giấu dấu vết hoạt động của mình.

Vụ án hình sự này không chỉ đơn thuần là một câu chuyện tội phạm. Nó làm nổi bật một điểm yếu nghiêm trọng trong hạ tầng giám sát tài chính của Hàn Quốc, nơi thiếu một khung pháp lý rõ ràng cho thị trường tiền điện tử đã biến đất nước này thành một nơi lý tưởng cho các hoạt động tài chính phi pháp.

Cơ chế rửa tiền: từ ví đến tài khoản ngân hàng

Những người bị bắt đã tổ chức một hoạt động thể hiện sự phức tạp ngày càng tăng trong các phương pháp chống giám sát tài chính. Theo dữ liệu của Cục Hải quan Seoul, các tội phạm đã sử dụng một hệ thống đa tầng để chuyển tiền. Ban đầu, họ nhận tiền gửi từ khách hàng qua các ứng dụng thanh toán phổ biến tại Trung Quốc là WeChat và Alipay. Sau đó, tiền điện tử được mua trên các sàn giao dịch không rõ danh tính ở nhiều quốc gia.

Yếu tố then chốt của sơ đồ này là việc sử dụng các ví kỹ thuật số tại Hàn Quốc. Tội phạm chuyển các tài sản này đến đây, thay vì trực tiếp đổi sang tiền tệ địa phương. Cách tiếp cận này tạo ra một lớp che giấu bổ sung. Sau đó, các khoản tiền được chuyển đổi thành won Hàn Quốc qua nhiều tài khoản ngân hàng nội bộ. Chính quyền nhận định rằng nhóm tội phạm đã phân phối cẩn thận số tiền giữa nhiều ngân hàng để tránh hệ thống kiểm soát các giao dịch lớn bị kích hoạt.

Để che giấu nguồn gốc của các khoản tiền, đô la Mỹ và won rửa tiền được ghi nhận như các khoản chi hợp pháp. Các tội phạm khai báo các khoản chuyển tiền như là phí cho phẫu thuật thẩm mỹ cho người nước ngoài hoặc chi phí học tập của sinh viên du học. Các khoản chi này có khả năng ít bị nghi ngờ hơn đối với cơ quan giám sát tài chính.

Tại sao hỗn loạn tiền điện tử dẫn đến rửa tiền

Vụ việc này làm lộ ra một vấn đề sâu xa của thị trường tiền điện tử Hàn Quốc. Do thiếu một khung pháp lý thống nhất và các hạn chế về giao dịch tài sản kỹ thuật số, các nhà đầu tư địa phương buộc phải giữ số lượng lớn tiền điện tử trên các nền tảng nước ngoài. Theo dữ liệu mới nhất, tổng giá trị tiền điện tử mà người Hàn Quốc nắm giữ ngoài lãnh thổ ước tính hàng tỷ USD.

Tình hình này tạo ra một môi trường lý tưởng cho tội phạm. Thị trường tiền điện tử ít được điều chỉnh có nghĩa là các sàn giao dịch không phép có thể hoạt động trong bóng tối. Việc thiếu các quy tắc rõ ràng về nhận dạng người dùng (KYC) giúp dễ dàng tạo ra các tài khoản giả mạo. Khi các tài sản tiền điện tử nằm ngoài quốc gia và ngoài tầm kiểm soát trực tiếp của các cơ quan quản lý, việc di chuyển tiền trở nên gần như không thể theo dõi.

Như các nhà phân tích nhận định, các sơ đồ như vậy sẽ tiếp tục diễn ra cho đến khi Hàn Quốc hoàn tất việc xây dựng một chiến lược toàn diện về quy định lĩnh vực tiền điện tử. Tiền điện tử đã trở thành một tài sản đầu tư chính của nhiều người Hàn Quốc, tuy nhiên các quy tắc rõ ràng vẫn còn thiếu.

Mạng lưới phân tán thay vì nút trung tâm

Điểm đặc biệt của vụ án này là tội phạm không sử dụng một tài khoản trung tâm hoặc một ví duy nhất. Thay vào đó, họ đã tạo ra một kiến trúc phân tán — nhiều tài khoản ở các ngân hàng khác nhau, nhiều ví kỹ thuật số, nhiều nền tảng không phép. Điều này làm khó cho các cơ quan kiểm soát.

Có thể nói, điều thú vị nhất trong cuộc điều tra này là tội phạm đã chọn chính Hàn Quốc, bất chấp (hoặc nhờ vào) vị thế của nó như một trung tâm tiền điện tử phát triển. Điều này cho thấy rằng ngay cả ở các quốc gia có trình độ tài chính cao, thiếu quy định rõ ràng có thể trở thành điểm yếu chứ không phải lợi thế.

Theo các chuyên gia, sơ đồ rửa tiền hơn 107 triệu USD và 148,9 tỷ won được tiết lộ chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Nhóm tội phạm bị phát hiện có thể là một trong nhiều nhóm đã lợi dụng các lỗ hổng trong quy định về tiền điện tử của Hàn Quốc. Vụ việc này cần là một lời cảnh báo để thúc đẩy nhanh việc xây dựng các quy chuẩn và tiêu chuẩn kiểm soát thị trường tiền điện tử trong nước.